Katakekeumene’ye Amasyalı coğrafyacı-gezgin Strabon’un Coğrafya (XII-XIII-XIV) kitabında 7 kez değinilmiş. Dilimizin kolayca dönmediği Katakekaumene adını Strabon’a borçluyuz. Türkçe Yanık Yöre adı da bölgeyi tanımlamada son derece yeterlidir.
Alaşehir’den sonra 500 station uzunluğu, 400 station genişliği olan (9250 x 7400 metre), Mysia ve Maionia denen ve Katakekaumene olarak adlandırılan bölgeye gelinir. Burada hiç ağaç yoktur. Toprağın yüzü küllerle kaplıdır, dağlık ve kayalık olan ülke sanki yangından olmuş gibi siyah renktedir. Bazıları, bunun yıldırımlardan ve ateşli yer patlamalarından olduğunu tahmin etmektedir.”

Amasyalı Strabon (M.Ö.54 – M.S.24)

Kula’yı Uşak yönüne doğru 16 kilometre geçtikten sonra kahverengi zeminli Peribacaları okunu görürsünüz. Üşenmeyip sapın! Çok fazla ilerlemeden kendinizi farklı bir dünyada bulacağınızın güvencesini verebilirim.
Zamanınız çoksa 30-35 km uzunluğunda, 10-15 km genişliğindeki bu Jeoparkta daha fazla zaman geçirebilirsiniz. Toplamda 300 km2 alana yayılmış olan genç volkanizma kalıntısı bu alan Türkiye’nin eşi, benzeri az görülen doğal alanlarından birisidir.

Bölgedeki son yanardağ patlamasının günümüzden yaklaşık 10 bin yıl önce gerçekleştiği kestirilmektedir.
Bölge biraz daha zaman ayrılarak gezildiğinde günümüzden 10-12 bin yıl öncesine tarihlenen tarih öncesi insan ayak izleri de görülebilir. Volkanizmanın son evrelerine prehistorik atalarımızın tanıklık etmiş olduğunu düşünmek bile fazlasıyla heyecan vericidir.
Yükseklikleri 150 metreyi aşmayan toplamda 68 volkan konisi bölgeyi bugün de süslemeyi sürdürmektedir. Bu yer şekillerine yerel ağızda “divlit” de denmektedir. Araştırmacıların çalışmaları sonucunda bölgeye özgü bazalt yapıları “kulait” adıyla uluslararası yazına da geçirilmiştir.

Buraya gelmeden önce bir dergide ABD’nin Colorado eyaletinin kuş, uçmaz kervan geçmez bir köşesinde yer alan Wheeler Jeo Parkı’yla ilgili bilgiler gözüme. Yerleşimin sapalığı bu doğal parkın ziyaretçisiz kalması ve dolayısı ile de can çekişmesi sonucuna yol açmış.
Katakekaumene sapa olmak bir yana işlek bir karayoluna bir adım uzaklıkta!
Bu doğal ve tarihsel kültür kalıtının daha fazla insanca görülmesi, bilinmesi dileğiyle…

Türkiye’de yerbilimin öncü adlarından Sırrı Erinç’in Kula-Adala (Katakekaumene) bölgesi çizimi.