cumhuriyetciyorum

BAŞKANLAR

Üç yüz bin metrekare, 1000 odalı görgüsüzlük anıtımız KAÇ-AK-SARAY’la ilgili tartışmalar sürüyor. Harcanan para, ortaya çıkan yapıt ve gereksizlik insanım diyeni öfkelendirecek boyutlara varmış durumda. İşin bir yanında Cumhuriyet’le ve elbette Atatürk’le hesaplaşma varsa, diğer yanında da güce taparlık var! Neredeyse kurala dönüşmüştür! Gücünü dışa vurma eğilimi, güçlüye boyun eğmeyle ayrılmaz ikili oluşturur! Beyzbol sopalı Obama görüntüsü bu durumu kanıtlayan ölümsüz görsellerden birisidir!

Bolivya başkanlığına üçüncü kez, hem de % 61 oranla ilk turda seçilen lama yününden el örgüsü kazaklı Evo Morales Devlet Sarayı’nı kullanmayacağını söylemişken Latin Amerika’dan başka örnekler de paylaşmakta yarar var!
Uruguay 3.5 milyon nüfuslu küçük bir ülke! Tarihi, bölgedeki diğer ülkelerinkine benzer şekilde fatihlerin zulmü ve kanlı diktatörlüklerle bezeli. Son yıllarda, dünyanın belki de bir tek bu anakarasında yaşanan olumlu gelişmeler Uruguay’ı da etkilemiş.
Bugünkü başkanı Jose Mujica eski bir Tupac Amaru gerillası. Kullandığı araba da yaşadığı ev de sıradan insanlarınki gibi. Aylığının % 90’ını yoksullara dağıtıyor. Önceki başkan onkoloji doktoru Tabare Vaquez gibi o da varını, yoğunu, enerjisini başında olduğu halka adamış durumda. Topla, tüfekle hatta beyzbol sopasıyla korkutulamıyor. Küçük ama onurlu bir ülkenin başında olmanın gururu içinde.

Şimdilerde, bir sonraki dönem için adı yeniden başkanlık için anılmakta olan Tabare Vasquez de alçak gönüllü bir yaşam sürüyor. Hem Vasquez hem de Mujica sıradan yaşam insanları olurken görev yaptıkları dönemde Uruguay’daki yoksulluk oranını % 35’lerden % 20’lere indirme başarısı göstermişler. Kendi yaşamlarından yaptıkları özveriyle karınca kararınca bu başarıya katkı koyduklarına kuşku yoktur.

Tabare Vasquez (Önceki Uruguay Başkanı)
Bir zamanlar Filipinler’i yöneten diktatör Ferdinand Markos’un eşi İmelda’nın birkaç bin çift ayakkabısı olduğu söylenirdi. Koltuğunu yitirdikten sonra o ayakkabıları ne yaptığı pek bilinemese de dünyanın hemen her köşesinde halkına zulüm eden diktatörlerin göz alıcı bir yaşam içinde oldukları, bununla da yetinmeyip kasalarını da doldurmayı unutmadıkları bilinmeyen bir şey değil!

Ceyhun BALCI, 05.11.2014

CAMİDE NİKÂH VE PAPA

Her geçen gün bir yenilik geliyor başımıza! Bu kez de nikâhı camiye taşıma sesleri yükseliyor. Kafalarına koyduklarını yapmadan rahat etmediklerini bildiğimiz için er ya da geç bu konunun da çözüme(!) kavuşturulacağını öngörmek yanlış olmaz.
http://www.cumhuriyet.com.tr/haber/turkiye/134669/AKP_den_yeni_proje__Resmi_nikah_camide_kiyilsin.html
Olmazsa olmaz medeni nikâhın yanı sıra pek çok çiftin dinsel nikâh da kıydırdığı bilinmeyen bir şey değil. Simgesel anlam taşıyan bu uygulamanın zararlı olduğu da söylenemez belki! Ama, sorun hemen her şeyi toplamda da gündelik yaşamı dinselleştirme eğiliminde yatıyor. Batıda da kilisede nikâh kıydırırlar. Ancak, orada kilisenin sınırı hemen oracıkta biter. Gelenek yerine getirildikten sonra kilisenin de, dinselliğin de esamisi okunmaz!
Kilise demişken biraz batıya gidelim!
Öncekinin görevi bırakmasıyla papa seçilen I. Fransis’in son açıklaması üzerinde durulmaya değer!

http://www.alternet.org/belief/pope-francis-says-evolution-and-big-bang-theory-are-true-god-not-magician-magic-wand?akid=12414.1123319.ymz_hD&rd=1&src=newsletter1025015&t=7
Özetle, Papa hem evrim hem de büyük patlama kuramlarının kiliseyle ve İncil’le çelişmediğine vurgu yaparak akla ve bilime beyaz bayrak sallamış oluyor. Papa’nın ve Katolik kilisesinin içten düşüncesi midir bilmek güç ama başka çareleri olmadığını görmek de zor değil!
Nikâhı camiye taşımaya çalışan yobazlıkla bilime ve akıla selâm duran papanın eşzamanlı çıkışları iki uçtaki durumun özetini yansıtıyor.
Batıda bir zamanlar insanları engizisyon ateşiyle yakmışlığı olan kilisenin bugün artık eylem bir yana söylemde bile köşeli olmaktan uzak duran tutumu dikkat çekici değil mi?

Buraya geldiğimizde ise akıl ve bilime selâm durmak bir yana ona efelenen, etki ve yetki alanını her geçen gün genişletme derdindeki dinselleşme!

Campo di Fiori Meydanı, Roma : Giordano Bruno’nun (17 Şubat 1600) engizisyon ateşiyle yakıldığı yer!

Pek çoğumuzun önemsemediği, kimilerimizin de önemsemekle birlikte oralı olmadığı laikliktedir işin sırrı! Bir kez çiğnettiğinizde kırmızı çizgileri, yaşamın her alanının paspasa dönüşmesi işten değildir. Bunu fark ettiğinizde artık çok geçtir!
Yeni bir aydınlanma devriminden başka çıkış yolunuz kalmamıştır!
Elbette, akıl ve bilim rehberliğinde bir çağdaş yaşam kaygınız varsa! Böyle bir kaygınız yoksa canınızı sıkmaya bile değmez!
Ceyhun BALCI, 30.10.2014

ÇÖPTEKİ GIDA
• Dondurmanın % 25’i
• Sığır etinin % 20’si,
• Domatesin % 7’si (900 milyon$)
• Balkabağının % 69’u,
• Peynirin % 50’si,
• Sütün % 20’si,
• Şekerin % 34’ü çöpe gidiyor!
• Dört kişilik bir Amerikan ailesinin yıllık çöp gıda niceliği yarım tonu aşıyor.
• Tüm bu çöpteki gıdalar ABD’deki enerji tüketiminin % 2.5’ine, tarımsal sulamada kullanılan suların % 25’ine, 300 milyon varil petrole ve 115 milyar dolarlık kayba neden oluyor! (National Geographic October)

• Dünyada her sekiz insandan birisi (842 milyon) yatağa aç giriyor!

• Gelişmekte olan dünya ülkelerinde 66 milyon öğrenci okula aç gidiyor!

• Dünya Gıda Programı’nın verilerine göre günde 25 sente her bir öğrenci için sağlıklı ve besleyici okul yemeği yedirmek olası!(National Geographic October)

İngiliz nüfusbilimci Thomas Robert Malthus (1766-1834) demiş ki; “İnsan sayısı geometrik olarak artarken gıda kaynaklarındaki artış aritmetik olarak artış gösteriyor!”

Malthus, gıda üretiminin hiçbir zaman artan nüfusu yakalayamayacağı tezinden hareketle kimi insanların açlık çekeceğini, yeterince beslenemeyeceğini ve kaybedileceğini ileri sürer. Ona göre, bu doğal bir durumdur! Hatta, biraz daha ileri giderek yoksullara sosyal yardımın gereksiz olduğunu bile söyleyebilmiştir.

Amerikalı politikacı Henry Kissinger (1923) “Petrolü kontrol edersen ulusları, yiyeceği kontrol edersen insanları denetim altında tutarsın!”

Malthus’dan epeyce sonra Yeni Malthusçuluk hortlamış durumda. Onun geçmişte kalmış gibi görünen saptaması Kissinger’ın yakın zamanda ettiği sözlerle birleştiğinde “Yeşil Devrim” söz konusu olmuş. Tarımda verim artışı adına girişilen bu devrimin çok da kabul edilebilir bir gerekçesi var! İnsanları doyurmak!

Tarımı unutan, çok iyi becerdiği işlerden vazgeçmeye aşlayan Türkiye’nin durumunu akılla açıklamak oldukça güçtür.

Yazının başındaki sayılara göz gezdirildiğinde bunca nüfus artışına karşılık insanları doyurmanın olanaksız olmadığı görülür.

Akılcı ve gereksinime dayalı gıda üretimi hakça üleştirilebilirse Yeşil Devrim adı altında devreye sokulan saldırgan ve çoğu zaman da sağlıksız gıda üretimini gereksiz kılabilir.

Bir zamanlar gıda üretiminde kendi kendisine yetebilen ama artık öyle olmayan Türkiye’nin yaşadığı akla zarar olgu ayrıca irdelenmeyi hak etmektedir.

Ceyhun BALCI, 27.10.2014

SPORTİF FELAKET

Freni patlamış kamyon örneği yokuş aşağı giden sportif felaketimizin önüne geçebilene aşk olsun! Aslına bakarsanız sporu ne için yaptığınızla da ilgili bu konudaki hissiyatınız. Kitle sporu ve dolayısı ile sağlıklı bir toplum yaratmaktan çok vitrine ve sonuca odaklı olunca düş kırıklıkları derinleşmiş oluyor.
Sporumuz felaket yaşıyor da ekonomimiz, bilimimiz, siyasetimiz ya da bir başka alanımız göklerde mi geziyor?
Bileşik kaplar kuramı gereğince hemen her alan diğerinden etkileniyor, biri diğerine benzer oluyor!
Pekiyi! Neden spordaki ve özellikle futboldaki felaketler daha fazla iz bırakıp, yaralayıcı oluyor?
Ekonomide tozpembe manzara yaratıp, pisliği halının altına süpürmek olanaklı. Kriz çıkınca da Anayasa kitapçığını fırlattı da oldu deyince inanan olduğu sürece işiniz kolay!
Siyasette orta yere konan sandık ve o sandığın belirlediği yüce milli irade her türlü ayıbı silmeye yetip de artabiliyor.
Bilim en zahmetsiz ortam! İçindekilerin bile bir bölümü durumun farkında değil!
Spor en acımasız alan! Balıkçı İzlanda gözünüzün yaşına bakmayabiliyor! Buzdolabı görünümlü Çekler golleri sıralayıp geçiyorlar. Beceriksiz Letonya bile palto attırabiliyor koca imparatora!
Bunca olaydan sonra basit bir oyun olan futbolun genellikle kazananı olan Almanya’ya ve Alman takımlarıyla yaşadıklarımıza şaşırmamak gerekiyor.
Bu felaket tablosundaki tek tesellimiz yalnız olmayışımızdır!
Bakınız kendi sahalarında yedilenen Brezilya’ya, Roma’ya! Real Madrid’e karşı direnemeyen efsane Liverpool’a!
Ceyhun BALCI, 23.10.2014